Mevzuat Takip Sistemi



Belediyelerde İstihdam Edilen Sözleşmeli Personelin İzin Hakları
Halil Memiş
Mevzuat Tarihi: 01.11.2015

BELEDİYELERDE İSTİHDAM EDİLEN SÖZLEŞMELİ PERSONELİN İZİN HAKLARI

Halil MEMİŞ

 

Belediyelerde, sözleşmeli personel istihdamı esas itibariye 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesine göre yapılmaktadır.

Bunun yanında anılan madde hükmüne göre, İçişleri Bakanlığınca belirlenen unvanlar dışında da 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4/B maddesine göre de sözleşmeli personel istihdam edebilirler.

Anılan maddenin üç, dört ve beşinci fıkralarına göre, "Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir. Sözleşmeli personel eliyle yürütülen hizmetlere ilişkin boş kadrolara ayrıca atama yapılamaz. Bu personelin, yürütecekleri hizmetler için ihdas edilmiş kadro unvanının gerektirdiği nitelikleri taşımaları şarttır. Bu fıkra uyarınca sözleşmeli olarak istihdam edileceklere ödenecek net ücret, söz konusu kadro unvanı için birinci derecenin birinci kademesi esas alınmak suretiyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre tespit edilecek her türlü ödemeler toplamının net tutarının yüzde 25 fazlasını geçmemek üzere belediye meclisi kararıyla belirlenir. Genel hükümlere göre birinci dereceden kadro ihdas edilemeyen kadro unvanları için ise o kadro unvanından ihdası yapılmış en yüksek kadro derecesinin birinci kademesi esas alınır ve yapılacak ödemenin azami tutarı yukarıda belirtilen usûle göre tespit olunur. Bu fıkra hükümlerine göre çalıştırılacak personel için İçişleri Bakanlığı unvanlar itibarıyla sınırlama getirebilir.

Avukat, mimar, mühendis (inşaat mühendisi ve harita mühendisi olmak kaydıyla) ve veteriner kadrosu bulunmayan veya işlerin azlığı nedeniyle bu unvanlarda kadrolu personel istihdamına ihtiyaç duyulmayan belediyelerde, bu hizmetlerin yürütülmesi amacıyla, haftanın ya da ayın belirli gün veya saatlerinde kısmi zamanlı olarak sözleşme ile personel çalıştırılabilir. Kısmi zamanlı olarak çalıştırılacak personel sayısı yukarıda belirtilen her unvan için birden fazla olamaz ve bunlarla yapılacak sözleşme süresi takvim yılını aşamaz. Bunlara ödenecek net ücret, aynı unvanlı kadroların birinci derecesinin birinci kademesi için yapılması gereken bütün ödemeler toplamının net tutarının yarısını geçmemek ve çalıştırılacak süre ile orantılı olmak üzere belediye meclisi kararı ile tespit edilir. Bu fıkra uyarınca sözleşmeli personel olarak çalıştırılanlar için iş sonu tazminatı ödenmez ve işsizlik sigortası primi yatırılmaz. Bunlardan yaptıkları başka işler sebebiyle herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tâbi olanlar için sosyal sigorta ve genel sağlık sigortası primi yatırılmaz ve aynı kişi birden fazla belediye veya bağlı kuruluşta çalıştırılamaz.

             Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri uyarınca çalıştırılacak personele her ne ad altında olursa olsun sözleşme ücreti dışında herhangi bir ödeme yapılmaz ve ücret mahiyetinde aynî ya da nakdî menfaat temin edilmez. Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır. Bu personele ait sözleşme örnekleri sözleşmenin imzalanmasını izleyen 30 gün içinde İçişleri Bakanlığına gönderilir. (Ek cümle: 29/6/2012-6338/16 md.) Dördüncü fıkrada sayılan unvanlara ilişkin hizmetler dışında kalmak ve o hizmet için ihdas edilmiş kadro bulunmamak kaydıyla, İçişleri Bakanlığınca üçüncü fıkra çerçevesinde sözleşmeli personel istihdamı uygun görülmüş olan kadro unvanlarına ilişkin görevlerde, 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre münhasıran kısmi süreli olarak sözleşmeli personel çalıştırılabilir."

Fıkralarda açıkça görüldüğü üzere, sözleşmeli personelin izi hakları konusunda Kanunda herhangi bir düzenleme yapılmamış, ancak 657 sayılı Kanunun 4/B maddesine atıfta bulunulmuştur.

Belediyelerde gerek 5393 sayılı Kanunun 49 uncu maddesi ve gerekse 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) bendi hükümleri uyarınca sözleşmeli olarak çalıştırılanlara bazı izin hakları tanınmış olmakla birlikte, bu personelin izin hakları Devlet memurlarına tanınan izin haklarıyla aynı değildir.

Sözleşmeli personelin hangi hallerde ve ne kadar süre ile izin kullanabileceği, Bakanlar Kurulu Kararı ile çıkarılan “Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar”da belirtilmiştir.

Yıllık izin hakkı

Kamu kurum ve kuruluşlarında Sosyal Güvenlik Kurumlarına prim ödemek suretiyle geçen hizmet süreleri toplamı, bir yıldan on yıla kadar olanlara 20 gün, on yıldan fazla olanlara ise 30 gün ücretli yıllık izin verilir.

Sözleşmeli personelin hak ettikleri yıl içerisinde kullanmadıkları yıllık izin süreleri sonraki yıla devredilmez.

Doğum izni hakkı

Sözleşmeli kadın personele, doğumdan önce 8 hafta ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta süreyle ücretli doğum izni verilir.

Çoğul gebelik halinde, doğum öncesi sekiz haftalık izin süresine 2 hafta daha eklenir.

Ancak beklenen doğum tarihinden sekiz hafta öncesinde, sağlık durumunun uygun olduğunu doktor raporu ile belgeleyen sözleşmeli kadın personel, isterse doğumdan önceki üç haftaya kadar işyerinde çalışabilir. Bu durumda, sözleşmeli kadın personelin isteği halinde doğum öncesi çalıştığı süreler, doğum sonrası izin süresine eklenir.

Doğum izni sebebiyle Sosyal Güvenlik Kurumunca ödenen geçici iş göremezlik ödeneği ilgilinin ücretinden düşülür.

Süt izni hakkı

Sözleşmeli personele, bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam bir buçuk saat süt izni verilir. Süt izninin kullanımında annenin saat seçimi hakkı vardır.

Babalık izni hakkı

Eşi doğum yapan sözleşmeli personele, isteği üzerine 2 gün ücretli mazeret izni verilir.

Evlilik ve ölüm izni hakkı

Kendisinin veya çocuğunun evlenmesi, annesinin, babasının, eşinin, çocuğunun veya kardeşinin ölümü halinde ve her olay için isteği üzerine 3 gün ücretli mazeret izni verilir.

Radyoaktif ışınlara maruz kalanların izin hakkı

Hizmetleri sırasında radyoaktif ışınlarla çalışan ve doğrudan radyasyona maruz kalan sözleşmeli personele her yıl bir aylık ücretli sağlık izni verilir.

Hastalık izni

Resmi tabip raporu ile kanıtlanan hastalıklar için ücretli hastalık izni verilebilir.

Hastalık sebebiyle, Sosyal Güvenlik Kurumunca ödenen geçici iş göremezlik tazminatı ilgilinin ücretinden düşülür.

Engelli çocuk nedeniyle izin hakkı

En az %70 oranında engelli ya da süreğen hastalığı olan çocuğu hastalanan (çocuğun evli olması durumunda eşinin de en az %70 oranında engelli olması kaydıyla) sözleşmeli personele, hastalık raporuna dayalı olarak ana veya babadan sadece biri tarafından kullanılması kaydıyla, bir yıl içinde toptan veya bölümler halinde 10 güne kadar ücretli mazeret izni verilir.

Fazla çalışma nedeniyle izin hakkı

O gün bitirilmesi gereken işlerin bitimine kadar çalışmak zorunda olan sözleşmeli personele, normal çalışma sürelerini aşan sürelerdeki çalışmaları karşılığında fazla çalışma ücreti ödenmediği durumlarda, fazla çalışma süresinin her 8 saati için bir gün hesabıyla izin verilir.


Yorumlar